Video interview Brigit van Jaarsveld

* op verzoek van Brigit van Jaarsveld nog een speciale vermelding voor Ronald van Etten, internist-nefroloog die ze (per abuis) vergeten is te melden tijdens dit interview. Ook hij heeft heel veel werk verricht voor het coördinatieteam!

*Onderstaande tekst is een samenvatting van het video-interview, geschreven door Anouk van Schaik van de Nierstichting.

Goede zorg voor nierpatiënten in de coronacrisis

Toen het coronavirus ook Nederland bereikte, werd in maart het Landelijk

Coördinatie-Team voor de nefrologie opgericht. Het team onderzoekt wat het

coronavirus precies voor nierpatiënten betekent. En hoe de zorg hierop aangepast

moet worden. Brigit van Jaarsveld is werkzaam als internist-nefroloog bij het

Amsterdam UMC. Ze maakt deel uit van dit team en vertelt erover.

Brigit: ‘Het Coördinatie-Team is opgericht door de Nederlandse Federatie voor

Nefrologie (NFN). In het team zitten leden van het NFN bestuur, Nefrovisie en het

Landelijk Overleg Nier Transplantatie (LONT). Ook maakt Marja Ho-dac, nefroloog en directeur van de Nierpatiënten Vereniging Nederland (NVN), deel uit van een team. Evenals een nefroloog uit Brabant. Het team werkt daarnaast nauw samen met de zogeheten richtlijn commissie. Zij maken de richtlijnen voor behandelingen van nierpatiënten.’

Landelijke coördinatie voor goede zorg

‘Het team maakt plannen voor heel Nederland, in relatie tot het coronavirus en de

zorg voor nierpatiënten. Ook regelen we de coördinatie van middelen, zodat dit

centraal georganiseerd is voor alle ziekenhuizen. Denk bijvoorbeeld aan mondkapjes, dialysemachines en dialysematerialen. Zo was er in het begin veel onduidelijkheid over mondkapjes. Welk type geeft de beste bescherming en zijn er genoeg beschikbaar voor alle ziekenhuizen? Hier zijn we in de eerste fase heel druk mee geweest,’ vertelt Van Jaarsveld.

Knelpunten en nieuwe richtlijnen

Het Coördinatie-Team komt twee keer per week samen. Tijdens de bijeenkomsten

worden onder andere knelpunten besproken, oplossingen bedacht en afspraken

gemaakt. Daarnaast worden er richtlijnen bepaald, die ook vermeld worden op de

website (hyperlink nefro.nl). Brigit: ‘In het begin spraken we veel over hoe je

besmetting met het coronavirus op dialyseafdelingen kunt voorkomen. En hoe je

veilige poliklinische zorg biedt aan patiënten. Al vrij snel hebben we hier een goede

regeling voor af kunnen spreken met elkaar.’

Een grotere uitdaging lag in de inventarisatie van dialyseapparatuur. ‘Veel Intensive

Care afdelingen in ons land liggen bomvol. In sommige gevallen kan het coronavirus

ertoe leiden dat de nieren van een patiënt falen. Je moet iemand dan acuut

dialyseren. Het kwam al voor dat enkele ziekenhuizen onvoldoende

dialyseapparaten op de IC beschikbaar hadden. In de afgelopen tijd heeft ons team

zich gebogen over een oplossing hiervoor. Zodat er landelijk voldoende machines en materialen voorhandig zijn,’ aldus de nefroloog.

Een ander probleem waar het team mee worstelde, was het taxivervoer voor

nierpatiënten van en naar hun dialysebehandeling. Van Jaarsveld: ‘Patiënten moeten normaal gesproken een taxi met elkaar delen. Door het besmettingsgevaar met het coronavirus maakten patiënten zich veel zorgen hierover. Via de NVN en

Nierstichting kwamen er dan ook veel vragen bij ons binnen, die we hebben

voorgelegd aan het RIVM. Uiteindelijk hebben gezamenlijke inspanningen geleid tot

een nieuw taxi-protocol.‘

Dialyse in het ziekenhuis en uitgestelde transplantaties

Ondanks de voorzorgsmaatregelen vinden veel dialysepatiënten hun behandelingen

in het ziekenhuis nu extra spannend. Ook dialyseren inmiddels enkele patiënten met het coronavirus in het ziekenhuis. ‘Wij rekenen op een toename van deze patiënten,’ vertelt Brigit. ‘Over hoe zij op een geïsoleerde plek gedialyseerd kunnen worden, zijn draaiboeken gemaakt. Nierpatiënten met het coronavirus die thuis kunnen uitzieken, worden zoveel mogelijk behandeld op hun eigen behandellocatie. Dat is voor zowel patiënt als verpleging prettig en vertrouwd.’

Door de corona-uitbraak worden veel niertransplantaties uitgesteld. Volgens de

nefroloog heeft dit meerdere redenen. ‘Je wilt voorkomen dat degene die de nier

afstaat, blootgesteld wordt aan infectiegevaar in het ziekenhuis. Daarbij komt dat

getransplanteerde patiënten na de operatie een hoge dosering medicijnen moeten

slikken. Deze medicatie onderdrukt het afweersysteem. Hierdoor zijn patiënten extra vatbaar voor virussen en infecties. Een derde punt is: stel dat een patiënt na de operatie, bij uitzondering, op de IC belandt… Dan is het belangrijk dat daar plek is. Als het om een acute zorg gaat, blijft deze voor patiënten uiteraard gewaarborgd.’